تفسیر، مقالات و دیدگاههای نویسندگان
.jpg)
سکینه امینی از رؤیای فوتبالیستشدن مینویسد؛ رؤیایی که با بستهشدن مسیر ورزش برای دختران متوقف شد. پنج سال بعد، کفشهای ورزشیاش هنوز در گوشهای ماندهاند و تماشای فوتبال برای او هم پناهی در برابر روزهای دشوار بوده و هم یادآور امید بازگشت به زمین.
عبور از کنار ساختمان مکتب برای محبوبه نوری فقط دیدن یک در بسته نیست؛ زخمی است که هر بار تازه میشود. او از حسرت، بغض و زخمهایی مینویسد که شاید روی بدن دیده نشوند، اما میتوانند سالها روح و روان انسان را درگیر نگه دارند.
محبوبه نوری در نامهای به خودِ پنج سال بعد، از استقلال، یادگیری، شکست و مسئولیت در برابر دختران دیگر مینویسد. این نامه به جای وعدهدادن آیندهای آسان، از او میخواهد حتی اگر به همه اهدافش نرسید، خودش را درک کند و هیچگاه تسلیم نشود.
روایت نرگس میرزایی از روزهایی است که با سقوط پیهم ولایتها در پانزدهم آگست سال ۲۰۲۱، ترس و ناامیدی بر زندگی مردم افغانستان سایه انداخت. او از آخرین روز مکتب، خداحافظی ناگهانی با صنف و دوستان، سکوت شهر و نگرانی برای آیندهاش مینویسد. پنج سال بعد، محرومیت دختران از آموزش هنوز ادامه دارد؛ اما با وجود حسرت و رویاهای نیمهتمام، امید بازگشت به مکتب و ساختن آیندهای بهتر در دل او زنده مانده است.
فاطمه احمدی در این روایت، آخرین روزهای مکتب - پیش از سقوط کابل در پانزدهم آگست سال ۲۰۲۱ را به یاد میآورد؛ روزهایی که امتحانهای ناتمام، نگرانی استادان و خبر سقوط ولایتها، آینده او و میلیونها دختر افغان را دگرگون کرد. پنج سال بعد، او همچنان از محرومیت دختران از آموزش، ازدواجهای اجباری و آینده نامعلوم نسل تازه میگوید و تأکید میکند که امید بازگشت به صنف و حق آموزش هنوز زنده است و ادامه دارد.
نسرین میرزایی در این روایت، از پانزدهم آگست ۲۰۲۱ بهعنوان روزی یاد میکند که مکتب، آینده و حق انتخابش ناگهان زیر سایه محدودیت رفت. پس از بستهشدن مکتب، خانوادهاش او را به نامزدی ناخواسته واداشتند؛ اما همان نامزد، حامی ادامه تحصیل و استقلال او شد. یک سال بعد، او را نیز از دست داد. با وجود این فقدانها، نسرین هنوز بر حق انتخاب، آموزش و ساختن آینده خود پافشاری میکند.
تحولات اخیر، رسانههای افغانستان را به دو بخش مجزای «داخلی» و «تبعیدی» تقسیم کرده است. در داخل کشور، رسانهها تحت سانسور شدید طالبان برای بقای فیزیکی ناگزیر به خودسانسوری مطلق شدهاند. در مقابل، رسانههای مهاجر گرچه آزادند، اما برای بقا در کشورهای میزبان مجبور به پذیرش استانداردهای سختگیرانه حقوقی و بینالمللی هستند. این دوقطبی بودن، گزارشدهی از راه دور را به چالشی پیچیده برای حفظ ارتباط با متن جامعه و زنده نگه داشتن حقیقت تبدیل کرده است.
